ÍslenskaenEnglish

Aðilar að Skemmunni

Leit eftir:


LokaverkefniHáskóli Íslands>Heilbrigðisvísindasvið>Meistaraprófsritgerðir>

Vinsamlegast notið þetta auðkenni þegar þið vitnið til verksins eða tengið í það: http://hdl.handle.net/1946/11712

Titlar
  • en

    Incidence of cancer among residents of high temperature geothermal areas in Iceland: A census based study 1981 to 2010

  • Nýgengi krabbameina meðal íbúa á jarðhitasvæðum á Íslandi: Lýðgrunduð hóprannsókn 1981 til 2010

Útgáfa
Maí 2012
Útdrættir
  • en

    Objective: To assess whether residence in a high temperature geothermal area, where inhabitants are exposed to geothermal emissions and water containing hydrogen sulphide and radon, is associated with the risk of cancer.
    Design: Observational cohort study where the population of a high temperature geothermal area (35 707 person years) was compared with the population of a cold, non-geothermal area (571 509 person years). The follow up from 1981 to 2010 was based on record linkage by personal identifier with nation-wide death and cancer registries. Through the registries it was possible to ascertain emigration and vital status and to identify the cancer cases, 95% of which had histological verification. The hazard ratio (HR) and 95% confidence intervals (CI) were estimated in Cox-model, adjusted for age, gender, education and housing.
    Setting: Iceland with 229 000 inhabitants.
    Participants: Persons 5 to 65 years of age from the 1981 National Census, total 74 806 individuals.
    Results: Adjusted HR in the high-temperature geothermal area for all cancers was 1.22 (95% CI 1.05 to 1.42) as compared with the cold area. The HR for pancreatic cancer was 2.85 (95% CI 1.39 to 5.86), bone cancer 5.80 (95% CI 1.11 to 30.32), breast cancer 1.59 (95% CI 1.10 to 2.31), lymphoid and hematopoietic cancer 1.64 (95% CI 1.00 to 2.66), and non-Hodgkin´s lymphoma 3.25 (95% CI 1.73 to 6.07). The HR for basal cell carcinoma of the skin was 1.61 (95% CI 1.10 to 2.35). The HRs were increased for cancers of the nasal cavities, larynx, prostate, thyroid gland and for soft tissue sarcoma; however the 95% CI included unity.
    Conclusion: More precise information on exposure is needed to draw firm conclusions from the findings. The significant excess risk of breast, and basal cell carcinoma of the skin, and the suggested excess risk of other radiation-sensitive cancers, indicates that radon exposure may contribute to the risk of cancer among the population in the high-temperature geothermal area. There are indications of an exposure-response relationship, as the risk was higher in comparison with the cold than with the warm reference area. Social status has been taken into account and data on reproductive factors and smoking habits show that these do not seem to explain the increased risk of cancers.

  • Markmið: Að athuga hvort útsetning fyrir efnum í hverfagufum og vatni, svo sem brennisteinsvetni og radon vegna búsetu á háhitasvæði, tengist áhættu á krabbameinum.
    Aðferðir: Þetta er lýðgrunduð hóprannsókn þar sem íbúar háhitasvæða (35 707 mannár) voru bornir saman við íbúa lághitasvæða (571 509 mannár) og blandaðra svæða (1 294 570 mannár).
    Íbúar á Íslandi 1. Janúar 1981 voru 229 327 og einstaklingar á aldrinum 5 til 65 ára úr manntali 1981, alls 74 806 einstaklingar voru í rannsókninni. Þeim var fylgt eftir frá 1981 til 2010 og var tenging á persónuupplýsingum byggð á kennitölum. Með því fengust upplýsingar um afdrif einstaklinga og hvort þeir hafi greinst með krabbamein á tímabilinu.
    Áhættuhlutfall (hazard ration, HR) og 95% öryggisbil (confidence interval, CI) var reiknað út í COX-líkan, leiðrétt var fyrir aldri, kyni, menntun og húsnæði.
    Niðurstöður: Leiðrétt HR á háhitasvæðum fyrir öll krabbamein var 1.22 (95% CI 1.05 til 1.42) samanborið við köld svæði á Íslandi. HR fyrir krabbamein í brisi var 2.85 (95% CI 1.39 til 5.86), bein krabbamein 5.80 (95% CI 1.11 til 30.32), brjóstakrabbameini 1.59 (95% CI 1.10 til 2.31), eitil og blóðmyndandi krabbamein 1.64 (95% CI 1.00 til 2.66), og non-Hodgkin´s eitilæxli 3.25 (95% CI 1.73 til 6.07). HR fyrir grunnfrumukrabbameini í húð var 1.61 (95% CI 1.10 til 2.35). HR var hækkað fyrir krabbameini í nef holrúmi og barkakýli, mjúkvefja sarkmeini, krabbameinum í blöðruhálskirtli, og skjaldkirtli, en 95% CI fyrir þessi krabbamein innihélt einn.
    Ályktun: Nákvæmari upplýsingar um útsetningu þarf til þess að draga ákveðnar ályktanir frá niðurstöðunum. Tölfræðilega marktæk aukin áhætta á brjóstakrabbameini og grunnfrumukrabbameini í húð, og vísbending um aukna áhættu annarra geisla næmra krabbameina, bendir til að radon útsetning gæti stuðlað að krabbameins hættu meðal fólks sem búsett er á háhitasvæðum.
    Tekið hefur verið tillit til þjóðfélagsstöðu og tölur um frjósemiþætti og reykingar sýna að þessir þættir virðast ekki skýra aukninguna á krabbameinshættunni.

Birting
16.5.2012


Skrár
NafnRaðanlegtStærðRaðanlegtAðgangurRaðanlegtLýsingRaðanlegtSkráartegund
Incidence of cance... .5.2012.pdf611KBOpinn Heildartexti PDF Skoða/Opna