is Íslenska en English

Lokaverkefni (Meistara)

Háskóli Íslands > Félagsvísindasvið > Meistaraprófsritgerðir - Félagsvísindasvið >

Vinsamlegast notið þetta auðkenni þegar þið vitnið til verksins eða tengið í það: http://hdl.handle.net/1946/17758

Titill: 
  • Lén í ljósi eignarréttar
Námsstig: 
  • Meistara
Leiðbeinandi: 
Útdráttur: 
  • Óhætt er að fullyrða að á síðustu áratugum hafi fáar nýjungar haft í för með sér viðlíka breytingar á daglegu lífi jarðarbúa og tilkoma Internetsins. Áhrif þess spanna vítt svið og fjölbreytilegt og er nú svo komið að vart má lengur hugsa sér nútímasamfélag án netsins. Hinn flókni heimur lögfræðilegra vangaveltna og álitaefna hefur ekki farið varhluta af áhrifum Netsins, sem bæði hefur tendrað nýjar vangaveltur og álitaefni innan lögfræðinnar, sem og glætt önnur eldri nýju lífi.
    Mikilvægur hluti Internetsins eru hin svokölluðu lén, en réttarumhverfi það sem að þeim lýtur verður í stórum dráttum rannsóknarefni þessarar ritgerðar. Nánar tiltekið er ætlunin að takast á við eignarréttarlegar vangaveltur um lén. Í upphafsköflunum verður gerð tilraun til að staðsetja viðfangsefnið innan fræðikerfis lögfræðinnar og útskýra þau hugtök, sem stærst hlutverk munu leika í þeirri umfjöllun sem á eftir fer. Af þeim tæknilegu ber hæst hugtakið lén, en sérstaklega verður útskýrður munurinn á almennum lénum, sem til aðgreiningar má kalla undirlén, og höfuðlénum, og ástæðurnar að baki þessu hugtakavali raktar. Hugtakið „rétthafi léns“ verður jafnframt fyrirferðarmikið í ritgerðinni, og krefst því umfjöllunar, ásamt fleiri hugtökum úr heimi tækninnar. Af sviði lögfræðinnar verða hugtökin eign og eignarréttindi útskýrð í þessum kafla.
    Að loknu sögulegu yfirliti, þar sem meðal annars verður rakin tilurð Netsins sem og lénakerfisins, verður sjónum beint að lénum sem andlagi eignarréttar. Í fimmta kafla verður fyrst fjallað um eignarrétt að Internetinu í heild sinni, en viðfangsefnið svo þrengt að lénum. Verður reynt að svara ýmsum eignarréttarlegum spurningum um lén, til að mynda um hver „eigi“ lén og hvaða valdheimildir sá aðili hafi yfir léni sínu. Einnig verður vikið að því hvort og þá hvenær ríkari réttur annars aðila til léns geti svipt þann sem fyrir því er skráður rétti yfir viðkomandi léni. Iðulega reynir á þetta álitaefni í tengslum við vörumerkjarétt þess sem reynir að hnekkja skráningu léns. Því verður sérstök umfjöllun um lén og vörumerki í kafla 5.4, þar sem ákvæði vörumerkjalaga verða skoðuð í þessu ljósi. Að því loknu verður sjónum vikið að deilumálum um lén, þeim reglum sem reynir á í slíkum málum og úrlausnir reifaðar og rýndar til glöggvunar meginreglna á sviðinu. Verður þeirri umfjöllun skipt eftir úrlausnaraðilum. Fyrst verður fjallað um UDRP-kerfið, sem er sá farvegur sem flest deilumál um lén í stórum höfuðlénum á borð við .com fara um, en því næst litið til innlendra lénadeilna og nokkrar úrlausnir dómstóla, úrskurðarnefndar ISNIC um lén og Neytendastofu rannsakaðar.
    Að lokinni þessari umfjöllun verður vikið að höfuðlénum, með það að markmiði að kanna eignarréttarlega stöðu þeirra. Sérstaklega verður vikið að hinu íslenska landsléni, .is. og rýnt í tilraunir síðasta löggjafarþings til setningar laga um landslénið og kannað hvort eignarréttarlegir annmarkar kunni að hafa verið á þeim frumvörpum. Loks verða helstu niðurstöður reifaðar.

Samþykkt: 
  • 5.5.2014
URI: 
  • http://hdl.handle.net/1946/17758


Skrár
Skráarnafn Stærð AðgangurLýsingSkráartegund 
skemma-ritg.pdf1.11 MBOpinnHeildartextiPDFSkoða/Opna