en English is Íslenska

Article

University of Iceland > Rafræn tímarit > Stjórnmál og stjórnsýsla >

Please use this identifier to cite or link to this item: http://hdl.handle.net/1946/23384

Title: 
  • Title is in Icelandic Stjórnsýsluumbætur og árangur þeirra
Published: 
  • December 2014
Abstract: 
  • Abstract is in Icelandic

    Rannsóknir undanfarna þrjá áratugi á innleiðingu umbóta benda til þess að umbótaviðleitni ríkja sé mismunandi. Engilssaxnesk ríki voru áberandi við innleiðingu hugmyndafræði nýskipunar í opinberum rekstri á meðan ríki á meginlandi Evrópu voru mörg hver treg til þess og færðu sig frekar í átt til ný-weberisma. Fræðimenn hafa reynt að skýra þessa umbótaviðleitni og m.a. bent á pólitíska-, sögulega- og menningarlega þætti, gildi og efnahagsástand sem mögulegar skýribreytur. Í fyrri hluta greinarinnar eru settar fram tilgátur sem lúta að umbótaviðleitni ríkja og þær prófaðar. Það er gert með því að skoða innleiðingu ríkja á aðferðum tveggja umbótastefna, nýskipunar í opinberum rekstri og ný-webersku leiðarinnar. Umbótaviðleitni ríkja virðist annað hvort vera til staðar eða ekki. Fram kemur að valddreifing, skýr markmið stofnana og samráð við samfélag og sérfræðinga séu nátengd umbótaviðleitni ríkja. Þegar Ísland er skoðað kemur hins vegar í ljós að þótt valddreifing sé mikil í íslenska kerfinu sker það sig frá Evrópu og hinum Norðurlöndunum hvað það varðar að sjálfstæði stofnana er ekki tengt fjölbreyttri notkun stjórnunarverkfæra. Í seinni hluti greinarinnar er árangur af innleiðingu umbóta skoðaðar út frá kenningum um raunhæfa skynsemi, innleiðingu neðan frá og upp (bottom up) og samstöðuákvarðanatöku. Tilgátur er settar fram og prófaðar til að skýra hvað veldur því að umbætur skili árangri í sumu ríkjum og öðrum ekki. Fram kemur að ríki eru líklegri til að ná árangri ef raunhæfri skynsemi er beitt með vönduðum undirbúningi og þegar samráð er haft við almenning.

  • Research on administrative reforms during the past thirty years indicates that reform efforts of countries differ. The Anglo Saxon states were at the forefront of the New Public Management movement while countries on mainland Europe were more hesitant and moved further towards the Neo-Weberian state. Academics have tried to explain different reform efforts within countries by looking at political, historical and cultural issues, values and economic factors to name just a few. Three hypotheses are put forward to explain reform efforts in different states. This research involves analysing the implementation of two different reform trends, New Public Management and the Neo-Weberian tradition. The analysis indicates that countries vary in their commitment to reform rather than in the emphasis on either New Public Management or the Neo-Weberian State. Decentralization, clear objectives and consultation with communities and experts are closely related to national reform efforts. However, Iceland does distinguish itself from Europe and the Nordic countries. The analysis reveals that although decentralization is high in the Icelandic system, autonomy of agencies does not have a strong relation to a varied use of administrative instruments. The second part of the article focuses on the results and achievements of reform programmes. The achievement of reform programmes are examined in relation to theories of bounded rationality, street level bureaucracy (bottom up) and consensus decision making. Three hypotheses are presented and tested to explain what causes reforms programmes to be successful in some countries and not in others. The analysis reveals that countries are more likely to succeed if bounded rationality is applied with careful preparation and when stakeholders are consulted.

Citation: 
  • Stjórnmál og stjórnsýsla, 10 (2): bls. 299-318
ISSN: 
  • 1670-679X
ISBN: 
  • 1670-6803
Description: 
  • Description is in Icelandic Fræðigreinar
Related Link: 
  • http://www.irpa.is
Accepted: 
  • Dec 18, 2015
URI: 
  • http://hdl.handle.net/1946/23384


Files in This Item:
Filename Size VisibilityDescriptionFormat 
a.2014.10.2.6.pdf700.98 kBOpenHeildartextiPDFView/Open