is Íslenska en English

Lokaverkefni (Meistara)

Háskóli Íslands > Félagsvísindasvið > Meistaraprófsritgerðir - Félagsvísindasvið >

Vinsamlegast notið þetta auðkenni þegar þið vitnið til verksins eða tengið í það: http://hdl.handle.net/1946/29323

Titill: 
  • Saknæmisskilyrðið ásetningur í refsirétti: Könnun á hugtakinu ásetningur og mismunandi stig hans með hliðsjón af 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940
Námsstig: 
  • Meistara
Útdráttur: 
  • Saknæmisskilyrði almennra hegningarlaga er að finna í ákvæði 18. gr. þeirra, en af ákvæðinu má sjá að ásetningur er megin saknæmisskilyrði hefðbundinnar refsiábyrgðar og gáleysi kemur því aðeins til greina að viðkomandi refsiákvæði heimili slíka tilhögun. Ekki er sérstaklega fjallað um sérrefsilög í ritgerðinni, en þó má nefna að gagnályktað er frá ákvæði 18. gr. hgl. um saknæmi þannig að gáleysi dugar almennt til refsiábyrgðar skv. slíkum lögum.
    Fjallað var almennt um ákvæði 2. mgr. 218. gr. hgl. og mörk þess gagnvart öðrum skyldum og eðlislíkum ákvæðum hegningarlaganna. Skilyrði þess að háttsemi teljist brot gegn ákvæðinu er að stórfellt líkams- eða heilstjón hljótist af verknaði, hættulegri aðferð sé beitt við verknaðinn eða þegar bani hlýst af verknaði. Ákvæði 218. gr. heimilar blandaðar saknæmiskröfur til verknaðar (dolus mixtus cum culpa), sem þýðir að hægt er að heimfæra háttsemi undir 2. mgr. 218. gr. þótt aðeins sé gáleysi til afleiðinganna, en reglan er undantekning frá meginreglunni um andlag ásetnings, sem mælir fyrir um að ásetningur þurfi að standa til allra efnisþátta verknaðar eins og honum er lýst fullfrömdum í verknaðarlýsingu refsiákvæðis.
    Hugtökin gáleysi og ásetningur voru skilgreind, sem og mismunandi stig þeirra, en gáleysi getur verið meðvitað eða ómeðvitað, svo og einfalt og stórfellt og ásetningur skiptist í beinan ásetning, sem aftur greinist í tilgang og óhjákvæmilega afleiðingu, líkindaásetning, en algengt er að sakfellt sé í málum vegna brota á 2. mgr. 218. gr. hgl. á grundvelli þess ásetningsstigs, og doulus eventualis, sem greinist í skilyrtan ásetning, jákvæða afstöðu til afbrots og dolus Alexanderson. Hið síðastgreinda skilyrði var gagnrýnt í ritgerðinni og að mati höfundar telst sú háttsemi sem það afbrigði felur í sér geti vel fallið undir skilyrðið um jákvæða afstöðu til afbrots.

Samþykkt: 
  • 8.1.2018
URI: 
  • http://hdl.handle.net/1946/29323


Skrár
Skráarnafn Stærð AðgangurLýsingSkráartegund 
MA ritgerð.pdf821.04 kBLokaður til...05.01.2028HeildartextiPDF
titilsíða.pdf44.15 kBLokaður til...05.01.2028TitilsíðaPDF
IMG_20180108_104519.jpg1.56 MBLokaðurYfirlýsingJPG