is Íslenska en English

Lokaverkefni (Meistara)

Háskóli Íslands > Heilbrigðisvísindasvið > Meistaraprófsritgerðir - Heilbrigðisvísindasvið >

Vinsamlegast notið þetta auðkenni þegar þið vitnið til verksins eða tengið í það: http://hdl.handle.net/1946/35181

Titill: 
  • Skimun á kæfisvefni hjá sjúklingum 18 ára og eldri fyrir skipulagðar skurðaðgerðir: Tengsl svæfinga við áhættuþætti og fylgikvilla kæfisvefns í og eftir skurðaðgerð.
  • Titill er á ensku Perioperative screening for obstructive sleep apnea in patients 18 years and older before elective surgery: Anesthetic implications for perioperative risk factors and postoperative complications associated with obstructive sleep apnea.
Námsstig: 
  • Meistara
Útdráttur: 
  • Bakgrunnur: Kæfisvefn er sjúkdómur þar sem einstaklingur hættir endurtekið að anda í svefni og getur haft áhrif á líffærakerfin og stuðlað að kerfisbundnum sjúkdómum. Einstaklingar með kæfisvefn sem gangast undir skurðaðgerð í svæfingu eru í aukinni áhættu fyrir alvarlegum fylgikvillum í og eftir aðgerð.
    Tilgangur: Að meta mikilvægi þess að skima einstaklinga 18 ára og eldri fyrir kæfisvefni sem gangast undir skipulagða skurðaðgerð í svæfingu eða slævingu og meta tengsl kæfisvefns við áhættuþætti og fylgikvilla í og eftir aðgerð. Einnig að meta hvort STOP-Bang spurningalistinn geti verið gott skimunartæki til að finna einstaklinga í áhættu fyrir kæfisvefni áður en þeir gangast undir svæfingu.
    Aðferð: Notuð var kerfisbundin fræðileg samantekt. Gerð var heimildaleit í gagnagrunnunum: Google Scholar, Pubmed og ScienceDirect. Leitað var eftir meigindlegum, ritrýndum rannsóknum frá 2013-2019 sem voru upplýsandi um kæfisvefn meðal einstaklinga 18 ára og eldri. Greinarnar máttu vera á ensku, íslensku, norsku, dönsku eða sænsku. Notuð voru leitarorðin: Anesthesia, intraoperative complication, obstructive sleep apnea (OSA), postoperative complication, preoperative screening, STOP-Bang questionnaire.
    Niðurstöður: Eftir mat á 81 heimild stóðu eftir 21 rannsókn sem uppfylltu inntökuskilyrðin og voru notaðar í samantektinni. Á heimsvísu er talið að yfir 100 milljónir einstaklinga séu með kæfisvefn og að 80% þeirra séu ógreindir og fái ekki viðeigandi meðferð. Kerfisbundin skimun á kæfisvefni fyrir aðgerð með STOP-Bang spurningalistanum hefur farið vaxandi og hefur mælitækið 83,5% næmi til að greina miðlungs til alvarlegan kæfisvefn.
    Ályktun: Svæfingar einstaklinga með kæfisvefn geta verið áhættusamar. Mikilvægt er að skima einstaklinga fyrir kæfisvefni fyrir skurðaðgerð. Velja þarf svæfingaaðferð af kostgæfni og gera ráð fyrir erfiðleikum við loftvegameðhöndlun sé einstaklingur svæfður. Vanda þarf val verkjalyfja því einstaklingar með kæfisvefn eru í umtalsverðri áhættu á öndunarbælingu fyrstu dagana eftir aðgerðina.
    Lykilorð: Anesthesia, intraoperative complication, obstructive sleep apnea (OSA), perioperative period, postoperative complication, preoperative screening, STOP-Bang questionnaire.

  • Útdráttur er á ensku

    Background: Obstructive sleep apnea (OSA) is a condition when an individual repeatedly stops breathing while asleep and can affect internal organ systems and contribute to comorbidities. Individuals with OSA undergoing general anesthesia during surgery are at increased risk of severe complications during and after surgery.
    Aim: The aim of the thesis was to evaluate the importance of preoperative OSA screening among patients 18 years and older undergoing general anesthesia or sedation during elective surgery and to describe intraoperative risk factors and postoperative complications associated with OSA. Also, to determine the effectiveness of the STOP-Bang questionnaire for individuals at risk for OSA before undergoing anesthesia.
    Method: The thesis was based on a systematic literature review utilizing database sources from: Google Scholar, Pubmed and ScienceDirect. The search included quantitative and peer reviewed studies from 2013–2019 on obstructive sleep apnea with individuals 18 years and older. The studies could be in English, Icelandic, Norwegian, Danish, or Swedish. The keywords used: Anesthesia, intraoperative complication, obstructive sleep apnea (OSA), postoperative complication, preoperative screening, STOP-Bang questionnaire.
    Results: After evaluating 81 sources, 21 studies met the inclusion criteria and were used in the review. It has been estimated worldwide that over 100 million people suffer from OSA of which 80% of them were not diagnosed or receiving appropriate treatment therein. Systematic screening for OSA prior to surgery with STOP-Bang questionnaire has grown. The instrument has demonstrated an 83,5% sensitivity for moderate to severe OSA.
    Conclusion: General anesthesia for individuals with OSA may pose a high risk. It is important to screen individuals for OSA before surgery. Type of anesthesia should be carefully chosen and difficulties in airway management should be anticipated if general anesthesia is chosen. It is imperative to choose the appropriate analgesic since individuals with OSA are at high risk of postoperative respiratory depression in the days following surgery.
    Key words: Anesthesia, intraoperative complication, obstructive sleep apnea (OSA), perioperative period, postoperative complication, preoperative screening, STOP-Bang questionnaire.

Samþykkt: 
  • 11.5.2020
URI: 
  • http://hdl.handle.net/1946/35181


Skrár
Skráarnafn Stærð AðgangurLýsingSkráartegund 
Meistaraverkefni í svæfingahjúkrun Ólöf Sigurborg Sigurðardóttir.pdf1.39 MBOpinnHeildartextiPDFSkoða/Opna
Yfirlýsing um meðferð lokaverkefna.pdf7.34 MBLokaðurYfirlýsingPDF