is Íslenska en English

Lokaverkefni (Meistara)

Háskólinn á Akureyri > Heilbrigðisvísindasvið > Meistaraprófsritgerðir >

Vinsamlegast notið þetta auðkenni þegar þið vitnið til verksins eða tengið í það: http://hdl.handle.net/1946/37618

Titill: 
  • "Þetta er bara þitt eigið sjálfskaparvíti" : upplifun hjúkrunarfræðinga af kulnun í starfi
Námsstig: 
  • Meistara
Útdráttur: 
  • Tilgangur: Kulnun er starfstengt vandamál sem orsakist meðal annars af langvarandi streituvaldandi þáttum í vinnuumhverfinu. Samanborið við eldri rannsóknir virðast einkenni kulnunar orðin algengari og alvarlegri en áður var og vísbendingar eru um að veruleg kulnun sé til staðar meðal íslenskra hjúkrunarfræðinga, sérstaklega hjá þeim yngri og óreyndari.
    Aðferð: Í þessari fyrirbærafræðilegu rannsókn var tilgangsúrtak notað til afla þátttakenda. Skilyrði var að viðkomandi hafi leitað sér utanaðkomandi aðstoðar vegna kulnunar í starfi fyrir a.m.k. hálfu ári. Stuðst var við viðtalsáætlun og tekin 1-2 viðtöl við 6 hjúkrunarfræðinga. Viðtölin voru að meðaltali 90 mínútur.
    Niðurstöður: Nýnæmi þessarar rannsóknar felst einkum í þeirri megin niðurstöðu í reynslu hjúkrunarfræðinganna að litið var svo á í starfsumhverfi þeirra að kulnun þeirra væri sjálfsskaparvíti. Þetta olli því m.a. að hjúkrunarfræðingarnir upplifðu mikla skömm yfir kulnuninni. Jafnframt kom fram mikið þekkingarleysi hjá öllum aðilum varðandi kulnun, bæði hjá hjúkrunarfræðingunum sjálfum, yfirmönnum og þeim fagaðilum sem hjúkrunarfræðingarnir leituðu til. Þetta þekkingarleysi hindraði að rétt væri tekið á málum þeirra. Hjúkrunarfræðingarnir töldu streituvaldandi aðstæður í vinnunni meginástæður kulnunarinnar en þó hefði aðstæður í einkalífinu einnig haft áhrif. Samansöfnuð áhrif af langvarandi vinnuálagi, kvíða, þreytu, erfiðum samskiptum á vinnustað, ósveigjanleika, umbunarleysi, stuðningsleysi og þekkingarleysi stjórnenda voru þættir í vinnuumhverfinu sem leiddu á endanum til kulnunar í starfi. Hjúkrunarfræðingarnir töldu eigið þekkingarleysi og þekkingarleysi stjórnenda og fagaðila á kulnun hafa valdið því að ekkert var gert í málum þeirra fyrr en of seint. Helstu birtingamyndir kulnunarinnar voru síþreyta, breytt hegðun og líkamleg vanlíðan. Hvíldin var mikilvægust til að ná bata en einnig hjálpaði samtalsmeðferð, sjúkraþjálfun og hreyfing. Formleg starfsendurhæfing gerði gæfumuninn í bataferlinu.
    Ályktun: Í starfsumhverfi hjúkrunarfræðinga, þar sem álag og áreiti er mikið, er mikilvægt að allir séu meðvitaðir um einkenni kulnunar í starfi og gera þarf stjórnendur ábyrga fyrir því að skapa starfsfólki heilbrigt vinnuumhverfi.
    Lykilorð: Kulnun í starfi, starfsumhverfi, hjúkrunarfræðingar, fyrirbærafræði, viðtöl

  • Útdráttur er á ensku

    Purpose: Burnout is a work-related problem caused by e.g. chronic stressors in the work environment. Compared with previous studies, burnout seems to be more common and more serious than before, and there are indications that significant burnout is present among Icelandic nurses, especially among the younger and less experienced.
    Method: In this phenomenological study, a purposive sample was used to obtain participants; nurses who had sought outside assistance due to burnout at least half-a-year ago. An interview schedule was used and 1-2 interviews (on average 90 minutes) conducted with 6 nurses.
    Results: In the nurses' work environment their burnout was considered to be self-inflicted so the nurses experienced great shame due to their burnout. There was a great deal of ignorance regarding burnout, both among the nurses themselves, their superiors and the professionals the nurses consulted which prevented their cases from being handled properly. The nurses considered stressful situations at work to be the main cause of their burnout, but that personal circumstances also had an effect. Cumulative effects of prolonged workload, anxiety, fatigue, difficult workplace communication, inflexibility, lack of reward, lack of support and lack of knowledge on the part of managers were factors in the work environment that eventually led to their burnout. The nurses felt that everyone‘s ignorance about burnout had caused nothing to be done in their cases until it was too late. The main manifestations of their burnout were chronic fatigue, altered behaviour and physical discomfort. Rest was most important for recovery but group therapy, physiotherapy and exercise also helped. Formal vocational rehabilitation made great difference in the recovery process.
    Conclusion: In a nursing environment where there is much stress it is important that everyone is knowledgeable about the symptoms of burnout and managers need to be made responsible for creating a healthy work environment for staff.
    Keywords: Burnout, work environment, nurses, phenomenology, interviews

Athugasemdir: 
  • Verkefnið er lokað til 01.12.2021.
Samþykkt: 
  • 16.2.2021
URI: 
  • http://hdl.handle.net/1946/37618


Skrár
Skráarnafn Stærð AðgangurLýsingSkráartegund 
Meistararitgerð.lokaeintak1.pdf696.38 kBLokaður til...01.12.2021HeildartextiPDF