Going forward : a look at small Icelandic municipalities and waste management strategies

Abstract

In January 2023, the Icelandic government enacted the Circular Law (hringrásarlögin) in accordance with the European Union’s goal of achieving a circular economy. These laws aim to divert waste away from landfilling, by prioritizing waste prevention, reuse, and recycling. In Iceland, each municipality is responsible to implement a strategy to achieve these overarching goals. However, smaller municipalities (under 10,000 inhabitants) are often faced with higher costs of waste management than the larger hubs of the country, and other unique conditions such as low population density, comparatively low quantities of waste, and greater distances to waste treatment sites. To investigate the different challenges and opportunities that exist within the varying framework conditions of smaller municipalities to adapt to national waste management policies, a mixed methods approach was used. A content analysis of policy documents using MAXQDA was conducted to contextualize key informant interviews of waste management professionals, which were also coded using MAXQDA. These interviews revealed that there needs to be a mindset shift with regards to waste management in small Icelandic municipalities towards circularity. The lack of knowledge of municipal policy makers on waste management, stemming from insufficient training on the topic, has proven to be a major challenge to assessing current waste management systems and finding local outlets to generate value from existing waste streams. All interviewees agreed that organic waste presents as the biggest opportunity to divert waste ending up in landfill and finding treatment options onsite such as composting initiatives could reduce the costs of waste management. While the short channels of communication and strong community ties present in these small municipalities should be taken advantage of to encourage local buy-in into new systems. Therefore, including people in the conversation and being transparent about waste should be of the utmost importance going forward.

Í janúar 2023 innleiddi ríkisstjórn Íslands hringrásarlögin í samræmi við markmið Evrópusambandsins um að ná fram hringrásarhagkerfi. Þessi lög miða að því að beina úrgangi burt frá landfyllingu með því að leggja áherslu á forvarnir, endurnotkun, og endurvinnslu úrgangs. Hér á landi er hvert og eitt sveitarfélag ábyrgt fyrir innleiðingu áætlunar til að ná fram þessum mikilvægu markmiðum. Samt sem áður verða smærri sveitarfélög (undir 10.000 íbúum) oft fyrir hærri kostnaði vegna úrgangsstýringar heldur en stærri byggðakjarnar landsins, sem tengist öðrum sérstökum skilyrðum eins og litlum stofnþéttleika, tiltölulega litlu magni úrgangs, og meiri fjarlægð að sorphirðustöðvum. Til að rannsaka mismunandi áskoranir og tækifæri sem eru til staðar innan mismunandi reglugerðar skilyrða smærri sveitarfélaga til að aðlagast innlendum úrgangsstýringar áætlunum var notuð blönduð aðferðanálgun. Innihaldsgreining á áætlunarskjölum með notkun MAXQDA var gerð til að setja í samhengi lykil heimildarmanna viðtöl við úrgangsstýringar fagfólk, sem voru einnig kóðuð með notkun MAXQDA. Þessi viðtöl leiddu í ljós að það þarf að verða breyting á hugsunarhætti hvað varðar úrgangsstýringu í litlum sveitarfélögum hér á landi í áttina að hringrásarkerfi. Skorturinn á þekkingu sveitarstjórna á úrgangstýringu, vegna ónógrar þjálfunar um málefnið, hefur sannað sig að vera megináskorun við að meta núverandi úrgangsstýringarkerfi og að finna staðbundna losunarstaði til að skapa verðmæti fyrir núverandi úrgangsflæði. Allir viðmælendur voru sammála um að lífrænn úrgangur veiti stærsta tækifærið til að beina frá úrgangi sem endar í landfyllingu og að finna meðferðarkosti á staðnum eins og moltugerðarátak sem gæti minnkað kostnað vegna úrgangsmeðferðar. Á meðan nýta ætti stuttar samskiptarásir og sterk samfélagstengsl sem finnast í þessum litlu sveitarfélögum til að stuðla því að staðirnir vilji fá inn ný kerfi. Þess vegna ætti þátttaka fólks í umræðunni og gagnsæi um úrgang að verða afar mikilvæg í framtíðinni.