Framhaldsskólahjúkrun á höfuðborgarsvæðinu : afturskyggn rannsókn á skráðum samskiptum nemenda við framhaldsskólahjúkrunarfræðinga skólaárin 2022-2024

Abstract

Bakgrunnur: Unglingsárin eru tímabil mikilla breytinga sem geta haft áhrif á lífsstíl og heilsuhegðun. Sálræn vanlíðan og atburðir geta haft langvarandi áhrif á fullorðinsárin og í íslenskum rannsóknum kemur fram að einkenni sálrænnar vanlíðanar ungmenna sé að aukast. Markmið framhaldsskólahjúkrunar er að styrkja verndandi þætti geðheilbrigðis og bæta aðgengi að notendamiðaðri þjónustu í nærumhverfi. Snemmtæk inngrip og stuðningur á þessum árum geta komið í veg fyrir versnandi þróun sálrænnar líðan seinna á ævinni. Markmið: Skoða skráð samskipti nemenda úr sjúkraskrárkerfinu Ískrá við framhaldsskólahjúkrunafræðinga á höfuðborgarsvæðinu á skólaárunum 2022-2023 og 2023-2024. Aðferð: Afturskyggn rannsóknaraðferð var notuð. Leyfi var fengið frá vísindasiðanefnd og Vísindanefnd Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins. Úrtakið var samsett af nemendum í 13 framhaldsskólum á höfuðborgarsvæðinu á aldrinum 15-25 ára sem áttu skráð samskipti við framhaldsskólahjúkrunarfræðinga skólaárin 2022-2024 í Ískrá. Lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði var notuð við greiningu gagnanna. Niðurstöður: Skráð samskipti milli nemenda og framhaldsskóla-hjúkrunarfræðinga sýndi 49.9% aukningu samskipta (p<0,001.) milli skólaáranna. Í heildina voru 26.3% samskipta frá drengjum og 73.7% frá stúlkum (p<0,001.) yfir bæði skólaárin. Hjúkrunarviðfangsefnið „almenn vanlíðan“ var algengasta hjúkrunarviðfangsefnið á báðum skólaárunum (49,6% og 37,8%). Hjúkrunarviðfangsefni undir yfirflokknum „sálræn og félagsleg líðan“ reyndust 61,9% af heildarfjölda samskipta fyrra skólaárið og 49,7% (p<0,001.) á því seinna. Umræður: Aukning var á fjölda samskipta milli skólaára, sem bendir til að það er þörf fyrir hjúkrunarþjónustu í framhaldsskólum. Algengasta ástæða samskipta á báðum skólaárunum var „almenn vanlíðan“ sem styrkir þá stefnu að geðheilbrigðisþjónusta sé mikilvægur hluti og forsenda að starfi framhaldsskólahjúkrunarfræðinga. Menntun hjúkrunarfræðinga fellur vel að þessari þjónustu. Koma þarf betur til móts við þarfir drengja í þjónustunni. Ályktun: Niðurstöður geta nýst til að leggja grunn að frekari þróun framhaldsskólahjúkrunar. Þörf er á að styrkja framhaldsskólahjúkrun frekar, sérstaklega á sviði geðheilbrigðis en það kallar á aukið fjármagn og mannafla til að mæta þessari vaxandi þörf. Lykilorð: Framhaldsskólahjúkrunarfræðingar, framhaldsskóli, ungmenni, samskipti, sálræn vanlíðan, verkir, kynjamunur, sjúkraskráningakerfi, afturskyggn rannsókn, lýsandi tölfræði

Background: Youth is a period of significant changes affecting lifestyle and health behaviours. Psychological distress during this time can have lasting effects into adulthood. Icelandic research shows increasing symptoms of psychological distress among youth. Upper secondary school nursing aims to strengthen mental health protective factors and improve access to user centred services. Early interventions can prevent worsening psychological well-being later in life. Aim: To examine documented interactions between students and upper secondary school nurses in the capital area through the Icelandic electronic health record system Ískrá between the school years 2022-2023 and 2023- 2024. Method: A retrospective research method was used. Permission was obtained from appropriate scientific ethical committees. The sample consisted of students aged 15-25 from 13 upper secondary schools in the capital area with documented interactions with upper secondary school nurses during the school years 2022-2024. Descriptive and inferential statistics were used for analysis. Results: Interactions between students and upper secondary school nurses showed a 49.9% increase (p < 0.001) from 2022-2023 to 2023-2024. Overall, 26.3% of interactions were from boys and 73.7% from girls (p<0.001.).“General distress“ was the most common nursing diagnosis in both school years (49.6% and 37.8%). Psychological and social well-being nursing diagnosis accounted for 61.9% of the interactions in the first school year and 49.7% (p<0.001) in the second.Discussion: The increased demand between school years indicates a need for nursing services in Icelandic upper secondary schools. “General distress”, being the most common nursing diagnosis strengthens the policy that mental health services are an important part and prerequisite for the work of upper secondary school nurses. The education of nurses aligns well with this service. Boys’ needs must be better addressed.Conclusion: The results can be used for further development of upper secondary school nursing, especially in the field of mental health. Thisrequires increased funding and personnel to meet this growing demand.